Hreflang etiketlerini inceleyen biri kaçınılmaz olarak bir noktada x-default değeriyle karşılaşır. Diğer değerlerin yanında sade bir şekilde duran bu ifade, çoğu zaman ya yanlış anlaşılır ya da gerekenden farklı konumlarda kullanılır.
Hreflang sistemi, arama motoruna hangi sayfanın hangi dil ve bölge için uygun olduğunu söyler. x-default ise bu sistemin içinde özel bir yere oturur: belirli bir dili veya ülkeyi temsil etmez. Hiçbir eşleşme bulunamadığında devreye girecek varsayılan sayfayı gösterir.
x-default tam olarak ne anlama gelir?
Bir kullanıcının tarayıcı dil tercihi, sitenizdeki hiçbir hreflang değeriyle eşleşmiyorsa Google bu kullanıcıya hangi sayfayı göstereceğine karar vermek zorunda kalır. x-default tam bu noktada devreye girer: "bu kural dışındaki herkese şu sayfayı göster" anlamını taşır.
Türkçe, İngilizce ve Almanca sürümleri olan bir siteniz olduğunu düşünün. Japonca tercihli bir kullanıcı geldiğinde eşleşecek bir hreflang değeri yoktur. x-default olmadan Google kendi yorumuna göre bir sayfa seçer. x-default ile bu karar siz alırsınız.
Bu etiket HTML <head> bölümünde şöyle görünür:
<link rel="alternate" hreflang="tr" href="https://ornek.com/tr/" />
<link rel="alternate" hreflang="en" href="https://ornek.com/en/" />
<link rel="alternate" hreflang="de" href="https://ornek.com/de/" />
<link rel="alternate" hreflang="x-default" href="https://ornek.com/en/" />Burada x-default, İngilizce sürümüne işaret ediyor. Desteklenmeyen dilden gelen kullanıcılar için İngilizce sayfanın gösterilmesi tercih edilmiş. Bu karar keyfi değil; sitenin en geniş kitleye hitap eden sürümü hangisiyse genellikle o seçilir.
Hangi durumda x-default gereklidir?
Her çok dilli site için zorunlu değildir. Ama bazı yapılarda yokluğu belirgin sorunlara yol açar.
İlk senaryo: dil seçici sayfanız varsa. Kullanıcının kendi dilini seçtiği bir giriş sayfası mevcutsa x-default tam olarak bu sayfaya işaret etmeli. Kural gereği dil seçicisi, belirli bir içerik sürümü değildir; hiçbir dile ait olmadığı için x-default ile etiketlenmesi uygundur.
İkinci senaryo: global bir sürümünüz varsa. İngilizcenin belirli bir ülkeye değil, tüm dünyaya yönelik olduğu yapılarda x-default bu global İngilizce sürümüne bağlanır. en-US veya en-GB gibi bölge kodlu İngilizce sürümleriniz varsa ve bunların yanı sıra genel bir İngilizce sayfanız da mevcutsa, x-default o genel sayfaya gitmelidir.
Üçüncü senaryo: desteklenmeyen dillerde kaybolma riski. Eğer sitenizdeki dil listesi sınırlıysa ve dünya geneline yayılan bir trafik bekliyorsanız x-default, kullanıcıların anlayabileceği en yakın içeriğe yönlendirilmesini sağlar.
Doğru uygulama nasıl kurulur?
x-default etiketi diğer hreflang değerleriyle birlikte çalışır. Bunun anlamı şudur: x-default için seçilen sayfa da karşılıklı hreflang referansını eksiksiz vermelidir.
Yani x-default'un işaret ettiği sayfa, diğer dil versiyonlarını hreflang ile listelemeli ve kendi x-default etiketini de içermeli. Karşılıklı referans eksikse Google Search Console'daki Uluslararası Hedefleme raporu bu sayfayı hatalı olarak işaretler.
x-default değeri dahil tüm dil-bölge çiftlerini elle yazmak yerine bir hreflang etiket oluşturucu kullanmak, özellikle büyük sayfa kümelerinde hata riskini ciddi biçimde azaltır. Araç, x-default dahil tüm alternatifleri HTML link, XML sitemap veya HTTP header formatında dışa aktarır.
Küçük sitelerde elle yazmak mümkündür. Ama on sayfa birden fazla dil sürümüyle çarpıldığında oluşan etiket sayısı hızla artar; tek bir gözden kaçırma tüm bloktaki karşılıklı referans zincirini kırabilir.
x-default için hangi URL seçilmeli?
Bu soru tek doğru cevabı olmayan bir yapı sorusudur. Ama yaygın yaklaşımlar bellidir.
Dil seçici sayfanız varsa — kullanıcının kendi tercihini yapabileceği bir karşılama ekranı — x-default oraya gitmelidir. Bu yaklaşımda hiçbir dil sürümü zorla gösterilmez; kullanıcı kendi tercihini yapar.
Dil seçici yoksa en geniş kapsama sahip sürümü kullanmak mantıklıdır. Çoğunlukla bu genel İngilizce sayfadır. Ancak URL yapınız alt dizin tabanlıysa ve farklı bir sürümü küresel ana sayfa olarak konumlandırdıysanız x-default o sürüme bağlanabilir.
Kaçınılması gereken yaklaşım: x-default'u rastgele veya her sayfa için farklı biçimde uygulamak. Tutarsız x-default kullanımı, sinyallerin çelişmesine neden olur.
Sık yapılan hatalar
En yaygın hata x-default'u hiç kullanmamaktır. Eksikliği Google'ın hata olarak raporlaması her zaman beklenmez ama desteklenmeyen dil trafiğinde hangi sürümün gösterileceği belirsizleşir.
İkinci yaygın hata, x-default için seçilen sayfanın kendi hreflang bloğunu taşımamasıdır. Bu sayfa sanki hreflang sisteminin dışındaymış gibi davranır. Diğer dil sürümleri onunla bağlantı kursa da o sürüm geri bağlantı vermezse zincir kırılır.
Üçüncü hata: x-default'u belirli bir ülkenin diliyle karıştırmak. Örneğin hreflang="tr" olan sayfayı hem Türkçe hem de x-default olarak işaretlemeye çalışmak. Aynı sayfa hem belirli bir dile hem de "hiçbir dil eşleşmeyenlere" aynı anda hitap edemez; bu iki farklı etiket, birbirini geçersiz kılmaz ama niyeti bulanıklaştırır.
x-default ve canonical arasındaki fark
x-default ile canonical zaman zaman birbirine karıştırılır. Canonical, arama motoruna "bu sayfanın tercih edilen sürümü şudur" der ve yinelenen içeriği yönetmek için kullanılır. x-default ise hreflang sisteminin bir parçasıdır; hangi dil versiyonunun gösterileceğini belirlemez, yalnızca eşleşme yoksa neye gidileceğini gösterir.
Pratikte her ikisi de aynı anda çalışır. Bir sayfanın hem doğru canonical hem de eksiksiz hreflang bloğu (x-default dahil) taşıması gerekir. Biri diğerinin yerine geçmez; farklı sorulara cevap verir.
Tek dilli siteler x-default kullanmalı mı?
Tek dilli, tek pazara yönelik siteler için x-default'a genellikle gerek yoktur. Hreflang etiketleri zaten kullanılmıyorsa x-default de anlamsızdır. Bu etiket yalnızca hreflang sisteminin bir parçası olarak çalışır; bağımsız bir kullanımı yoktur.
Ama gelecekte uluslararası büyüme planlanıyorsa yapıyı baştan kurarken x-default mantığını hesaba katmak zaman kazandırır. Hangi sayfanın global varsayılan olacağı ve dil seçici sayfasının nerede konumlanacağı, sonradan değiştirilmesi zor kararlardandır.